درباره کتاب
از دل ادبیات معاصر ترکیه، کتاب مترسک مزرعه، اثری دلنشین و حکیمانه برای کودکان، به قلم نویسنده و شاعر پرافتخار ترک، سلیم نظام، منتشر شده است. نظام که در کشور خود به سبب استادی در داستانسرایی، «اومر سیفالدین جدید» خوانده میشود، گرمی، هوشمندی و درک عمیق خود از زندگی روستایی را به این داستان جذاب آورده است. ماجرا از آنجا آغاز میشود که مترسکی شجاع و باهوش، که نگهبانی مزرعه را بر عهده دارد، سه مرد مشکوک را در اطراف روستا میبیند. آنچه کاری ساده به نظر میرسد، به¬زودی به ماجرایی جذاب تبدیل میشود و به خوانندگان کوچک درسهایی ماندگار دربارۀ شجاعت، هوشیاری و قهرمانی خاموش در زندگی روزمره میآموزد.
نظام از کودکی خود در روستای پاشاچیفتلیک در گونن، بالیکسیر (زادگاهش در سال ۱۹۷۰)، الهام گرفته است. پسر مادری قصهگو و پدری خوانندۀ ترانههای محلی، او با شنیدن افسانهها و سنتهایی بزرگ شد که بعدها داستانهای پرشمارش را پروراندند. نظام فارغالتحصیل آموزش زبان ترکی و زبان و ادبیات ترکی است و جوایز ملی ادبی بسیاری را از آن خود کرده، از جمله جایزۀ اول مسابقۀ معتبر داستاننویسی اومر سیفالدین برای اثرش «کوی ساعاتچیسی» (ساعتساز روستا). رمان «بن گوننده دوغدوم» (من در گونن به دنیا آمدم) نیز به عنوان بهترین رمان سال در جوایز فرهنگ و هنر اسکادر ۲۰۲۲ برگزیده شد. نظام با کتاب مترسک مزرعه که بخشی از مجموعه ماجراهای اسرارآمیز اوست، آمیزه خاص خود از رمز و راز، اخلاق و جذابیت آناتولیایی را به خوانندگان جوان عرضه میکند.
این کتاب با نثر روان و شیرین و تعلیق ملایم آن، داستان را به آغازی ایدهآل برای مطالعۀ ادبی تبدیل کرده است. مترسک مزرعه فراتر از یک داستان معمایی، ستایشی است، از مسئولیتپذیری، همبستگی و شجاعت عمل هنگامی که چیزی درست به نظر نمیرسد. این کتاب انتخابی عالی برای والدین و مربیانی است که به دنبال اثری سرگرمکننده و در عین حال از نظر اخلاقی مغذی برای کتابخانۀ کودکان خود هستند؛ دریچهای به¬سوی سنتهای جاودان داستانسرایی ترکیه.
درباره نویسنده
سلیم نظام، یکی از نویسندگان شاخص ادبیات معاصر ترکیه، در سال ۱۹۷۰ در روستای پاشاچیفتلیک از توابع گونن، بالیکسیر متولد شد. او در خانوادهای رشد یافت که مادرش قصهگوی سنتی و پدرش خوانندۀ ترانههای محلی بود و همین امر باعث شد فرهنگ شفاهی آناتولی که بعدها در داستانهای پرافتخار او جاری شد، از کودکی در جان او بنشیند. سلیم نظام تحصیلات ابتدایی، راهنمایی و دبیرستان خود را در بالیکسیر به پایان رساند و سپس در دانشگاههای دوکوز ایلول (آموزش زبان ترکی) و آنادولو (زبان و ادبیات ترکی) به تحصیل پرداخت. خدمت سربازی خود را بهعنوان افسر ذخیره در گیوزلیورت، قبرس به پایان رساند. او هماکنون در زادگاهش گونن، در دبیرستان فنی و حرفهای آناتولی میرچیلر به تدریس زبان و ادبیات ترکی اشتغال دارد و با همسر و دو فرزندش در همین شهر زندگی میکند.
سفر ادبی سلیم نظام با سرودن شعر در دوران راهنمایی آغاز شد، سپس در دبیرستان نخستین داستانهای کوتاه خود را نوشت و در دوران دانشگاه نخستین رمان خود به نام سیسلی گول را خلق کرد. نقطۀ عطف حرفهای او زمانی رقم خورد که داستان کوتاه کوی ساعتچیسی (ساعتساز روستا) در سال ۲۰۰۶ جایزۀ اول مسابقۀ معتبر داستاننویسی اومر سیفالدین را از آن خود کرد و او در رسانههای ملی به «اومر سیفالدین جدید» ملقب شد. نظام از آن زمان تاکنون جوایز ادبی متعددی را بهدست آورده است. آثار او در ژانرهای گوناگونی منتشر شدهاند: مجموعۀ داستانهای کوتاه چون کوی ساعتچیسی و ساچلاریمه قینا یاک بابا، رمانهایی چون سیسلی گول، سنین ایچین انجینار ساکلادیم و رمان زندگینامهای بن گوننده دوغدوم دربارۀ اومر سیفالدین. وی در داستان زیبای محبوب کودکیاش مترسک مزرعه که بخشی از «مجموعۀ ماجراهای اسرارآمیز» اوست، با تلفیق رمز و راز، زندگی روستایی و شجاعت اخلاقی، خوانندگان جوان را با سنتهای دیرینۀ داستانسرایی آناتولی آشنا میکند. سلیم نظام از طریق شعر، داستان و ادبیات کودکان، همچنان صدایی پرشور و چندوجهی در ادبیات مدرن ترکیه باقی مانده است.
درباره مترجم